Stowarzyszenie Folkowisko jest współorganizatorem projektu wpisanego do Krajowego rejestru dobrych praktyk w ochronie niematerialnego dziedzictwa kulturowego

Stowarzyszenie Folkowisko już w 2016 roku rozpoczęło pierwsze działania promujące drzeworyt płazowski. Grzegorz Ciećka, który w stowarzyszeniu ma pieczę nad działaniami regionalnymi, rozpoczął szeroką współpracę z różnymi organizacjami i ludźmi, mającą na celu reaktywację drzeworytnictwa w regionie lubaczowskim. Efektem tych wieloletnich prac było opracowanie wniosku do Krajowego rejestru dobrych praktyk w ochronie niematerialnego dziedzictwa kulturowego na działania reaktywacyjne i rozwojowe oparte o tradycję drzeworytu płazowskiego. Przeszedł on pozytywną ocenę merytoryczną w czerwcu i 11 lipca 2022 roku uzyskał podpis Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. 2 sierpnia 2022 roku podczas konferencji „30 lat Pracowni Terenowej w Lublinie”, która miała miejsce w siedzibie Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Lublinie oficjalnie ogłoszony został wpis związany z drzeworytem do rejestru. Grzegorz Ciećka, Józef Lewkowicz i Anna Serkis-Wojtowicz zostali depozytariuszami procesu reaktywacji drzeworytu płazowskiego. Stowarzyszenie Folkowisko jest współorganizatorem tej praktyki.

Nie jest to jedyna działalność z niematerialnym dziedzictwem nad którą pracuje wiceprezes stowarzyszenia. Praktycznie od początku istnienia stowarzyszenia duży nacisk kładziony jest na kamieniarkę bruśnieńską. Ta niezwykła sztuka ludowa regionu lubaczowskiego jest ciągle opracowywana i niedługo mamy nadzieję rozpocząć prace nad stworzeniem wniosku na krajową listę niematerialnego dziedzictwa dla kamieniarki.

Wystawy z drzeworytem w Galerii Dzwonnica w Gorajcu

W Gorajcu podczas Festiwalu Folkowisko zorganizowane zostały trzy różne wystawy związane z drzeworytem. Główna wystawa zaprezentowana została w Galerii Dzwonnica przy cerkwi gorajeckiej. Stowarzyszenie Folkowisko wspiera działalność lokalnych drzeworytników i ich dążenia mające na celu wpisanie tej sztuki do Krajowego rejestru dobrych praktyk na rzecz ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego.

Na wystawie można było znaleźć odbitki drzeworytów autorstwa Grzegorza Ciećki. Wystawa ta miała charakter spontaniczny, oznacza to, że proces jej tworzenia w dzwonnicy także był procesem artystycznym. Dzięki temu stworzona została ciekawa kompozycja o nazwie „Obrazy Wolności”. Jej głównymi elementami były odbitki drzeworytu „Wolność” powielone w dwóch egzemplarzach: pierwszy z podtytułem „Za wolność waszą”, drugi „Za wolność naszą”. Nawiązywało to do obecnej sytuacji wojennej w Ukrainie. Trzecia odbitka ukazywała krzyż pańszczyźniany, będący pamiątką odzyskania przez chłopów wolności od pańszczyzny w Galicji w 1848 roku. By zobrazować historię związaną z jedną z osób, która rozpoczęła w Gorajcu odkrywanie historii owej „Wolności”, Mirosława Piotrowskiego, pierwszego przewodnika z gorajeckiej cerkwi, pasjonata fotografii roztoczańskiej, zaprezentowane zostały jego zdjęcia. Czwarta odbitka pod tytułem „Energia Mycowa” to drzeworyt powstały na podstawie zdjęcia Roberta Gmiterka. Jest to ważny element opowieści związanej z wolnością, bowiem obrazuje kluczowy czynnik, jaki jest potrzebny do jej uzyskania. Potrzebna jest nam jakaś wizja, która wypełni nas energią do działania. Materiał, czyli kolorowe tkaniny, na jakich wykonane zostały odbitki, nie są przypadkowe. Mają one zobrazować kierunek rozwoju dla drzeworytu, ale i nawiązać do tradycji związanej z pereborami nadbużańskimi. Krótko mówiąc, jest to zapowiedź nowego, niezwykłego projektu artystycznego.

Nieopodal dzwonnicy, na schodach wiaty o nazwie Lapidarium, została przygotowana „Wystawa stopniowa”. Są to kopie drzeworytu płazowskiego, które tworzą stopnie swoim układem. Stare święte obrazki zaprezentowane w tej formie, dają dużo do myślenia odbiorcom tej wystawy. Jest to zarówno ciekawe rozwiązane wizualne, ale i obrazujące ideę inspiracji. Drzeworyt płazowski był inspiracją dla wielu artystów i dzięki niemu powstało wiele różnych nowych wspaniałych dzieł.

„Wystawa Rozproszona” jest pomysłem, który powinien być dużą inspiracją dla wielu ludzi, którzy szukają ciekawych rozwiązań do urozmaicenia lokalnej przestrzeni. W różnych miejscach na terenie, gdzie odbywał się Festiwal Folkowisko, znaleźć można było zminiaturyzowane obrazki z drzeworytem płazowskim. Ideą tej wystawy jest pokazanie, że każdy region posiada coś unikatowego i cennego związanego ze swoją kulturą i sztuką. Zamiast rozrzucać po miastach krasnale czy inne figurki bez większej wartości, warto stworzyć wystawy zminiaturyzowanych obrazów czy rzeźb, które podobnie jak krasnale we Wrocławiu, nie tylko będą atrakcją terenową, ale będą też nieść za sobą wartościowy przekaz i zaciekawią do poznania jakiegoś elementu kultury lokalnej.

Te trzy wystawy są wstępem do niezwykłych inicjatyw, jakie są obecnie przygotowywane w bardziej spektakularnej formie.

Wizyta u ambasadora Marka Brzezinskiego

Od 3 miesięcy na pierwszej linii pomocy humanitarnej są organizacje pozarządowe takie jak Stowarzyszenie Folkowisko. Karmią, ogrzewają, leczą i opiekują się tysiącami osób uciekających przed wojną. Dostrzegają to zarówno ukraińskie władze jak i ambasador Mark Brzezinski U.S. Embassy Warsaw, który zaprosił naszą Ekipę na obiad do swojej rezydencji 🙂, a to dzięki współpracy z The Kosciuszko Foundation, we Lwowie spotkaliśmy się też z wice merem Andrijem Moskalenko i wice-gubernatorem Vitalijem Zahalnym – wchodzimy na salony 😉

Mały Most ze wsparciem Fundacji PFR

Nasza akcja „Mały Most – pomoc humanitarna w Ukrainie” została wsparta przez Fundację PFR!

Uzyskane środki zostaną przeznaczone na pokrycie bieżących kosztów realizowania projektu „Mały Most”, w tym, przede wszystkim, kosztów magazynowania transportu pomocy humanitarnej oraz kampanii promujących włączanie się w pomoc.

Dziękujemy bardzo za pomoc!